Podatek dochodowy od wynagrodzeń 2026 — jak obliczyć stawki, progi i zwolnienia

Czym jest podatek dochodowy od wynagrodzeń (PIT-4)?

Podatek dochodowy od wynagrodzeń to podatek, który pracodawca musi pobrać z wynagrodzenia pracownika i przekazać do urzędu skarbowego. Jest to podatek progresywny, co oznacza, że im wyższy dochód, tym wyższa stawka podatkowa.

Podatek dochodowy od wynagrodzeń jest obowiązkowy dla wszystkich pracodawców, którzy zatrudniają pracowników na umowy o pracę. Zaliczki na podatek są obliczane co miesiąc i przekazywane do urzędu skarbowego do 20 dnia następnego miesiąca.

Stawki podatkowe PIT-4 w 2026 roku

Pierwsza stawka: 12% (do 30 000 zł rocznie)

Pierwsza stawka podatkowa obowiązuje dla dochodów do 30 000 zł rocznie (do 2 500 zł miesięcznie). Stawka wynosi 12% z kwoty wolnej od podatku.

Wzór:

Podatek = Dochód × 12% − Kwota wolna od podatku

• Dochód roczny: 24 000 zł
• Podatek: 24 000 × 12% − 3 600 = 2 880 − 3 600 = −720 zł (nadpłata)

Druga stawka: 12% z kwotą wolną (30 001 − 120 000 zł rocznie)

Druga stawka podatkowa obowiązuje dla dochodów od 30 001 do 120 000 zł rocznie (od 2 501 do 10 000 zł miesięcznie). Stawka wynosi 12% z nadwyżki powyżej 30 000 zł minus kwota wolna.

Wzór:

Podatek = (30 000 × 12% − 3 600 zł) + (Nadwyżka × 12%)
Podatek = 3 600 − 3 600 + (Nadwyżka × 12%) = Nadwyżka × 12%

• Dochód roczny: 60 000 zł
• Nadwyżka ponad 30 000 zł: 30 000 zł
• Podatek: 30 000 × 12% = 3 600 zł

Trzecia stawka: 32% (powyżej 120 000 zł rocznie)

Trzecia stawka podatkowa obowiązuje dla dochodów powyżej 120 000 zł rocznie (powyżej 10 000 zł miesięcznie). Stawka wynosi 32% z nadwyżki powyżej 120 000 zł.

Wzór:

Podatek = (30 000 × 12% − 3 600 zł) + (Nadwyżka_1 × 12%) + (Nadwyżka_2 × 32%)
Podatek = 3 600 + (90 000 × 12%) + (Nadwyżka_2 × 32%)
Podatek = 3 600 + 10 800 + (Nadwyżka_2 × 32%) = 14 400 + (Nadwyżka_2 × 32%)

• Dochód roczny: 150 000 zł
• Nadwyżka ponad 120 000 zł: 30 000 zł
• Podatek: 14 400 + (30 000 × 32%) = 14 400 + 9 600 = 24 000 zł

Kwota wolna od podatku — 30 000 zł

Kwota wolna od podatku to kwota, którą możesz odliczyć od dochodu przed obliczeniem zaliczki na podatek dochodowy. W 2026 roku kwota wolna wynosi 30 000 zł rocznie (2 500 zł miesięcznie).

Kto może skorzystać z kwoty wolnej?

Kwota wolna przysługuje:

• Pracownikom zatrudnionym na umowę o pracę
• Pracownikom zatrudnionym na umowę zlecenie
• Emerytom i rencistom (częściowo)
• Osobom samozatrudniającym się

Progresywne wygaszanie kwoty wolnej

Jeśli Twój dochód roczny wynosi powyżej 85 000 zł, kwota wolna jest proporcjonalnie ograniczona. Wzór na obliczenie kwoty wolnej:

Kwota wolna = 30 000 × ((85 000 − Dochód) / (85 000 − 30 000))

• Dochód roczny: 100 000 zł
• Kwota wolna: 30 000 × ((85 000 − 100 000) / (85 000 − 30 000))
• Kwota wolna: 30 000 × (−15 000 / 55 000) = 30 000 × (−0,273) = −8 182 zł

Jeśli wynik jest ujemny, oznacza to, że nie przysługuje Ci kwota wolna.

Koszty uzyskania przychodu — 250 zł miesięcznie

Koszty uzyskania przychodu to koszty, które możesz odliczyć od dochodu przed obliczeniem zaliczki na podatek dochodowy. W 2026 roku koszty te wynoszą 250 zł miesięcznie (3 000 zł rocznie).

Co obejmują koszty uzyskania przychodu?

Zaliczki na podatek dochodowy — jak obliczyć

Zaliczki na podatek dochodowy są obliczane co miesiąc i przekazywane do urzędu skarbowego do 20 dnia następnego miesiąca. Pracodawca oblicza zaliczki z wynagrodzenia brutto minus koszty uzyskania przychodu minus kwota wolna od podatku.

Wzór na obliczenie zaliczki

Zaliczka = (Wynagrodzenie brutto − Koszty uzyskania przychodu − Kwota wolna) × Stawka podatkowa

Przykład 1: Wynagrodzenie 4 000 zł brutto miesięcznie

Przykład 2: Wynagrodzenie 8 000 zł brutto miesięcznie

Przykład 3: Wynagrodzenie 12 000 zł brutto miesięcznie

Zwolnienia podatkowe — dla kogo?

Ulga dla pracowników

Pracownicy mogą skorzystać z następujących zwolnień:

Ulga dla twórców

Twórcy (artysci, pisarze, muzycy, fotografowie) mogą skorzystać z 50% kwoty wolnej od podatku (czyli 15 000 zł rocznie) na dochody z działalności twórczej.

Rozliczenie roczne — PIT-11

Kiedy musisz złożyć rozliczenie roczne?

Rozliczenie roczne (PIT-11) musisz złożyć do 30 kwietnia 2027 roku za 2026 rok. W rozliczeniu rocznym możesz:

• Odliczyć koszty uzyskania przychodu
• Odliczyć kwotę wolną od podatku
• Odliczyć ulgi podatkowe
• Złożyć korektę zaliczek

Jakie dokumenty potrzebujesz?

Do rozliczenia rocznego potrzebujesz:

• Pit-11 od pracodawcy
• Faktury za koszty uzyskania przychodu
• Dokumenty potwierdzające ulgi (np. rachunek za internet)

Praktyczne przykłady obliczeń

Przykład 1: Pracownik z dochodem 36 000 zł rocznie

Przykład 2: Pracownik z dochodem 72 000 zł rocznie

Przykład 3: Pracownik z dochodem 144 000 zł rocznie

FAQ

Jakie są stawki PIT-4 w 2026 roku? Stawki PIT-4 w 2026 roku to: 12% dla dochodów do 30 000 zł rocznie, 12% (z kwotą wolną 3 600 zł) dla dochodów 30 001 − 120 000 zł rocznie, 32% dla dochodów powyżej 120 000 zł rocznie.

Co to jest kwota wolna od podatku? Kwota wolna od podatku to kwota 30 000 zł rocznie (2 500 zł miesięcznie), którą możesz odliczyć od dochodu przed obliczeniem zaliczki na podatek dochodowy. Jest to kwota, która nie podlega opodatkowaniu.

Jak obliczyć podatek dla przychodu 5 000 zł rocznie? Jeśli dochód wynosi 5 000 zł rocznie, podatek obliczasz jako: (5 000 − 250 − 2 500) × 12% = 2 250 × 12% = 270 zł. Zaliczka miesięczna wynosi 270 zł / 12 = 22,50 zł.

Kiedy obowiązuje ulga dla pracownika? Ulga dla pracownika obowiązuje wszystkich pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Ulga obejmuje kwotę wolną od podatku (30 000 zł rocznie) i koszty uzyskania przychodu (250 zł miesięcznie).

Jak obliczyć podatek przy zaliczce? Podatek przy zaliczce obliczasz jako: (Wynagrodzenie brutto − Koszty uzyskania przychodu − Kwota wolna) × Stawka podatkowa. Zaliczka jest płatna co miesiąc i przekazywana do urzędu skarbowego do 20 dnia następnego miesiąca.

Co oznacza prog zdrowotny? Prog zdrowotny to kwota 120 000 zł rocznie, powyżej której składka zdrowotna jest obliczana od progu, a nie od pełnego wynagrodzenia. Dotyczy to składek zdrowotnych, a nie podatku dochodowego.

Jak obliczyć kwotę wolną? Kwota wolna od podatku w 2026 roku wynosi 30 000 zł rocznie. Jeśli Twój dochód jest niższy niż 85 000 zł rocznie, możesz odliczyć pełną kwotę wolną. Jeśli jest wyższy, kwota wolna jest proporcjonalnie ograniczona.

Czy koszty uzyskania przychodu są odliczalne? Tak, koszty uzyskania przychodu w wysokości 250 zł miesięcznie (3 000 zł rocznie) są obowiązkowe dla wszystkich pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Są one automatycznie odliczane od dochodu przed obliczeniem zaliczki.

Jaki jest termin składania zeznania rocznego? Termin składania zeznania rocznego (PIT-11) za 2026 rok to 30 kwietnia 2027 roku. W rozliczeniu rocznym możesz odliczyć koszty uzyskania przychodu, kwotę wolną i ulgi podatkowe.

Co się dzieje przy przekroczeniu progu? Jeśli Twój dochód przekracza 30 000 zł rocznie, przechodzisz do drugiej stawki podatkowej (12% z nadwyżki powyżej 30 000 zł). Jeśli przekraczasz 120 000 zł rocznie, przechodzisz do trzeciej stawki (32% z nadwyżki powyżej 120 000 zł).

Podsumowanie — kluczowe stawki i progi PIT-4

Zapamiętaj kluczowe stawki i progi podatkowe w 2026 roku:

• Pierwsza stawka: 12% dla dochodów do 30 000 zł rocznie
• Druga stawka: 12% z nadwyżki 30 001 − 120 000 zł
• Trzecia stawka: 32% dla dochodów powyżej 120 000 zł
• Kwota wolna: 30 000 zł rocznie
• Koszty uzyskania przychodu: 250 zł miesięcznie (3 000 zł rocznie)
• Ulga dla rodziców: do 1 112 zł rocznie za każde dziecko
• Termin rozliczenia: 30 kwietnia 2027 roku

Skorzystaj z Kalkulatora Podatku PIT aby automatycznie obliczyć podatek dochodowy dla różnych poziomów wynagrodzeń. Narzędzie pomoże Ci:

• Obliczyć zaliczki dla przychodów 2 000 − 15 000 zł
• Sprawdzić, czy przysługuje Ci kwota wolna
• Porównać wynagrodzenie netto brutto
• Zrozumieć, jak stawki podatkowe wpływają na dochód netto

Jeśli planujesz zatrudnić nowych pracowników sprawdź Kalkulator Kosztów Pracownika — narzędzie pomoże Ci obliczyć całkowity koszt zatrudnienia pracownika z uwzględnieniem wszystkich składek, zaliczek i opłacanych świadczeń.

Dla sprawdzania różnic między wynagrodzeniem netto brutto skorzystaj z Kalkulatora Netto/Brutto — oblicz, ile otrzymasz na rękę po odliczeniu wszystkich składek i zaliczek.

Jeśli chcesz sprawdzić koszty zatrudnienia z uwzględnieniem składek ZUS skorzystaj z Kalkulatora Składek ZUS — narzędzie pomoże Ci obliczyć wszystkie składki zdrowotne, rentowe, wypadkowe i fundusz pracy.